روایتِ ویرانی یك میراث؛ جایی که امید تولید می شد، باردیگر از امید متولد خواهد شد کادو دونی: ایران سازان مردمانی هستند که شاید تک تک نشناسیم شان، و بارها و بارها از دل تاریخی و ویرانی و خطر و بیماری، امید و نور و رویش و درخشش را به این سرزمین هدیه داده اند. خبرگزاری مهر، گروه فرهنگ و ادب، طاهره طهرانی:قدم زدن در راهروهای انستیتو پاستور، شبیه راه رفتن در دل تاریخ است؛ گویی هنوز صدای قدمهای دانشمندان بزرگی که سال ها در این دالان ها قدم زده اند، از پله هایش بالا رفته اند و از پشت پنجره های آن، به افق های روشن سلامت این سرزمین چشم دوخته اند، در فضا طنین انداز است. اینجا برای ما ایرانیها تنها یک ساختمان نیست؛ خانه ای است که در بیست و نهم دیماه ۱۲۹۹، با دوراندیشی دولتمردان وقت متولد شد. عبدالحسین میرزا فرمانفرما حدوداً 5 سال بعد ۵ سال بعد املاک شخصی اش را پیشکش و وقف کرد تا بذری بکارد که میوه اش، سلامتِ مردمان این سرزمین باشد. از همان روزهای نخست، دانشمندان بزرگی مانند ژوزف منار، گراندل و دیگران، شانه به شانه متخصصان ایرانی، سنگ بنای تولید واکسن و سرم را گذاشتند و نام ایران را در دانش پزشکی جهان بلند آوازه کردند.نخستین رییس این موسسه ژوزف منار بود که از سال ۱۲۹۹ تا ۱۳۰۴ مسئولیت اداره انستیتو را بر عهده داشت. بعد از او ژان کراندل از سال ۱۳۰۴ تا ۱۳۱۳ ریاست این مرکز را عهده دار شد و در فاصله سالیان ۱۳۱۸ تا ۱۳۲۴ نیز دکتر ابوالقاسم بهرامی اداره امور موسسه را در دست داشت. در ادامه مارسل بالتازار (۱۳۲۵ تا ۱۳۴۰)، دکتر مهدی قدسی (۱۳۴۱ تا ۱۳۴۸)، دکتر مصطفی ناموری (۱۳۴۸ تا ۱۳۵۰) و دکتر صبار میرزا فرمانفرماییان (۱۳۵۰ تا ۱۳۵۶) ریاست این مجموعه علمی را بر عهده داشتند. دکتر منصور شمسا، دکتر مارسل بالتازار، دکتر یونس کریمی ماموریت مطالعات طاعون در استان همدان؛ روستای اکنلو، سال ۱۳۴۱ در سالیان منتهی به انقلاب و بعد از آن، مدیریت انستیتو در دوره های کوتاه تری میان چند نفر جابه جا شد؛ همچون دکتر امیرمنصور سرداری (۱۳۵۶ تا ۱۳۵۷)، دکتر فرخ مدبر، دکتر رسول پورنکی و دکتر مصطفی پورتقوا در سال ۱۳۵۷، و سپس دکتر منصور شمسا و دکتر هادی ولایی در سال ۱۳۵۸. بعد از آن دکتر علی رحمانی در سال ۱۳۵۹ و دکتر احد میلانی نیا در فاصله سالیان ۱۳۶۲ تا ۱۳۷۰ مدیریت موسسه را بر عهده داشتند. در ادامه نیز دکتر محمدرضا زالی (۱۳۷۰ تا ۱۳۷۲)، دکتر مرتضی آذرنوش (۱۳۷۲ تا ۱۳۷۹)، دکتر محمدتقی خانی (۱۳۷۹ تا ۱۳۸۴)، دکتر عبدالحسین روح الامینی (۱۳۸۴ تا ۱۳۸۷) و دکتر محمدحسین مدرسی (۱۳۸۷ تا ۱۳۸۹) بعنوان رؤسای این مرکز فعالیت کردند. در سالیان بعد نیز دکتر مصطفی قانعی (۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ و مجدداً ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۶)، دکتر سعید بوذری در سال ۱۳۹۲، دکتر علیرضا بیگلری (۱۳۹۶ تا ۱۴۰۱) و دکتر رحیم سروری از ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۳ و دکتر احسان مصطفوی از ۱۴۰۳ تابحال مسئولیت اداره انستیتو را بر عهده داشته اند.این انستیتو، فراتر از یک مرکز تحقیقاتی، قلبی تپنده برای ایران بود. از شعبه های تجریش و خیابان خالد اسلامبولی (وزرا) گرفته تا آمل و همدان؛ هر وجب از این خاک که انستیتو پاستور در آن ریشه داشت، پایگاهی بود برای نبرد با بیماریهای عفونی و همه گیر. لابراتوار هایی را که در آنها زندگی جریان داشت؛ از واکسن هپاتیت و هاری گرفته تا تولید آنتی ژن های تشخیصی که دست های بسیاری را از مرگ نجات داده بود. این مرکز، با ۲۳ هزار مترمربع وسعت و ۱۳ لابراتوار مرجع، سنگری برای دفاع از سلامت مردم بود؛ و متخصصانی که خودشان نیز در راه تولید علم و نجات مردم گرفتار حادثه یا بیماری شده و جانشان از دست رفته بود. مرحوم عباس آذرنیا (ببرزاده) و مرحوم میرعظیم قاسمی در جریان ماموریت های صحرایی در رابطه با مطالعات طاعون جان باختند. همینطور مرحوم غلامرضا کتابی در جریان مطالعات مربوط به بیماری هاری درگذشت و محسن حسن زاده نیز بر اثر مبتلاشدن به طاعون در لابراتوار جان خویش را از دست داد.اما تلخ ترین فصلِ این قصه در اسفند ۱۴۰۴ و فروردین ۱۴۰۵ رقم خورد؛ زمانیکه «جنگ رمضان» سایه شوم خویش را بر این میراثِ عزیز کشید. وقتی آن روز در بین ویرانه ها قدم می زدم، حجم درد از آن چه شنیده بودم، سنگین تر بود. شیشه هایی که خرد شده بودند، دیوارهایی که فرو ریخته بودند و لابراتوار هایی که دیگر سکوت در آنها حاکم شده بود. دیدنِ تخریبِ مرکزی که جز «خدمت به بشریت» و تولید دارو برای دردهای مردم رسالتی نداشت، لرزه بر اندام هر بیننده ای می اندازد. این حجم از بی رحمی در هدف قرار دادنِ نمادِ دانایی و شفابخشی، نه فقط یک خسارتِ مادی و فیزیکی، بلکه زخمی عمیق بر پیکره تاریخ علم ایران است؛ میراثی که حالا در آوارها به انتظارِ باردیگر برخاستن نشسته است.ستاد بازسازی انیستیتو پاستور، زندگی از دل امیدانستیتو پاستور ایران، بعنوان یکی از ستون های استوار بهداشت و درمان کشور، فراتر از یک مرکز تحقیقاتی، بخشی جدایی ناپذیر از تاریخ علمی و هویت ملی ایران است. در امتداد برنامه ریزی برای بازسازی و احیای مجدد انستیتو پاستور ایران بعد از خسارات وارده ناشی از حملات اخیر، جلسه ای با حضور مدیران موسسه، اساتید پیشکسوت، و تیم مشاوران فنی در محل این مرکز برگزار شد. هدف از این جلسه، بررسی ابعاد تاریخی، زیرساختی و راهبردی برای برگرداندن این مرکز به چرخه فعالیتهای علمی و پژوهشی بود.در ابتدای این جلسه که با حضور اساتید پیشکسوت انیستیتو پاستور مانند دکترفیاض، تقواپور، آذرنوش، آسمار، پیازک و روح الامینی، مهندس فیروز فیروز نواده واقف (مرحوم فرمانفرمائیان) و گروه نقشه کشی، و تیم بازسازی با حضور ریاست انیستیتو دکتر مصطفوی و مرتضی کریمی پور معاون پژوهش و فناوری و میترا امین لو دبیر کمیته وقف، امور خیریه و مشارکت های مردمی برگزار شد؛ ابتدا کلیپی از مستندات تاریخی و آثار حملات اخیر برای حاضران پخش گردید.سپس کریمی پور، ضمن تبیین وضعیت فعلی، بر ضرورت بازسازی زیرساخت ها تاکید نمود. در ادامه روح الامینی ضمن اشاره به تاریخچه وقف این مکان توسط مرحوم فرمانفرما و اهمیت حفظ اصالت معماری آن، بر الگوبرداری از تجربیات موفق بین المللی در بازسازی دانشکده ها و مراکز تاریخی تاکید کرد. او همین طور بر لزوم توسعه بخش های آموزشی، جذب سرمایه های مردمی (پویش «جان فدایان ایران») و سودجستن از ظرفیتهای علمی دانشگاه ها جهت ادامه فعالیت پژوهشی اساتید تاکید داشت.در ادامه اساتید پیشکسوت به بیان خاطرات و رویکرد های انیستیتو پرداختند؛ ابتدا دکتر پورتقوا با یادآوری دوران مدیریت خود در سالیان ۱۳۵۶ تا ۱۳۵۸، به تداومِ تاریخی و اهمیت فعالیت این موسسه اشاره نمود. در ادامه دکتر فیاض ضمن اشاره به همکاری دیرین با پروفسور بالتازار، دستیافته های بین المللی انستیتو، همچون رسیدن به پروتکلهای جهانی درمان هاری و رتبه بندی بالای این مرکز در سطح جهانی را برشمرد.دکتر آذرنوش نیز ضمن اشاره به پروژه انتقال تکنولوژی واکسن هپاتیت B از کوبا به ایران در دوران مسئولیت خود، بر قداست ماموریت موسسه و لزوم حمایت های دولتی تاکید کرد. او بخش حیوانات آزمایشگاهی را یکی از پتانسیل های کلیدی ایجاد درآمد موسسه دانست.دکتر آسمار ضمن اشاره به ۳۵ سال خدمت در انستیتو، به نقش پیشرو و حیاتی این مرکز در عرصه «کار در عرصه» (Field Work) حتی قبل از تاسیس دانشگاه های مدرن در کشور اشاره نمود و دکتر پیازک ضمن تاکید بر اهمیت بایگانی اسناد و تصاویر تاریخی موسسه که توسط ایشان جمع آوری شده است، به پایداری سازه انستیتو در مقابل حوادث و ضرورت حفظ روحیه خودکفایی (مانند بخش های فنی و تاسیساتی مستقل) اشاره نمود. او همین طور از تشکیل تیم «پاسخ سریع» در دوره مدیریت دکتر روح الامینی بعنوان یک نقطه عطف یاد کردند.مهندس فیروز، از نوادگان واقف اصلی (فرمانفرما)، آمادگی تیم فنی خویش را برای همکاری در بازسازی و حفظ میراث معماری انستیتو اعلام نمودند. در قسمت پرسش و پاسخ، توضیحاتی درباب سیر تحولات اداری، انتقال واحدهای تولیدی به کرج، و تغییر کاربری برخی فضاها جهت انطباق با نیازهای پژوهشی نوین ارایه شد.این جلسه با تاکید بر محورهای ذیل به پایان رسید: عزم ملی برای بازسازی: تمامی حاضرین بر لزوم تعامل همه جانبه جهت احیای این میراث پرارزش تاکید کردند.بازنگری راهبردی: لزوم بازبینی در برنامه های راهبردی موسسه برای بازگشت به جایگاه اصلی علمی، همگام با استانداردهای مدرن.آمادگی برای شروع: باتوجه به خسارات وارد شده به ساختمان ها که منجر به توقف موقت کارها گردیده، قرار شد فعالیتهای کارشناسی توسط ستاد بازسازی انستیتو و تیم های مهندسی جهت تسریع در روند اجرایی و بازگشت به چرخه تولید ادامه یابد.ایران و مردمانی که همواره این سرزمین را پاسداشته و ساخته اندانستیتو پاستور تنها یک ساختمان نیست، بلکه یک «راه بی پایان» برای خدمت به کشور است. ستاد بازسازی انستیتو، با سودجستن از ظرفیتهای ملی، تخصص اساتید پیشکسوت و حمایت های دولتی، عزم خویش را برای برگرداندن این مرکز به جایگاه اصلی خود در چرخه تولید و تحقیقات علمی جزم کرده است. حفظ هویت تاریخی بنا در کنار مدرن سازی زیرساخت های آزمایشگاهی، محور اصلی فعالیتهای آینده در روند بازسازی خواهد بود. ویرانی های به جامانده، همچون شیشه های شکسته، ساختمان های آوار شده و لابراتوار های غیرقابل استفاده، عمق لطمه به این میراث خدمتگزار بشریت را به وضوح نشان می دهد؛ اما این جلسه و تلاشهای مداوم اساتید و متخصصان در این انیستیتو، معنایی والاتر را به نمایش می گذارد: ایران سازان مردمانی هستند که شاید تک تک نشناسیم شان، اما هر کدام با بذل جان و مال و توان و دانش خود این سرزمین کهن را آباد کرده اند؛ و بارها و بارها از دل تاریخی و ویرانی و خطر و بیماری، امید و نور و رویش و درخشش را به این سرزمین هدیه داده اند. 1405/04/06 12:11:39 5.0 / 5 6 تگهای خبر: آموزش , ارز , استاندارد , برنامه این مطلب کادودونی را می پسندید؟ (1) (0) تازه ترین مطالب مرتبط یاران ایرانی تبار سیدالشهدا در کربلا را بشناسید مقتل شب هفتم نحوه ی شهادت طفل شیرخوار امام حسین(ع) در کربلا به علاوه سند در منطقه خاکستری تصویر سینمایی از بنگاه های فاسد مالی و گردش پول های سیاه در اقتصاد جهانی هدیه خوبان مظلومیت شهدای میناب را به جهان منتقل می کند نظرات بینندگان در مورد این مطلب نظر شما در مورد این مطلب نام: ایمیل: نظر: سوال: = ۵ بعلاوه ۱