انتقام به سبک ایرانیان به گزارش کادو دونی، در دیداری که با کری خوانی هواداران اماراتی و شعار ایرانی اِسمَع شروع شد، سکوهای ایرانی خیلی زود با شعار خلیج فارس ایران به این فضا پاسخ دادند و ورزشگاه را به صحنه جدال شعارها تبدیل کردند. به گزارش کادو دونی به نقل از مهر، امشب باردیگر خیابان ها رنگ فوتبال می گیرد. نگاه همه به مستطیل سبز رنگ وسط میدان است که مقرر است در نود دقیقه بازی اتفاقات غیرمنتظره ای را رقم بزند. از ساعت ها پیش از آغاز مسابقه، بحث ترکیب تیم ملی، پیش بینی نتیجه و خاطره بازیهای قدیمی میان مردم جریان پیدا می کند. بعضی ها هنوز از شب ملبورن حرف می زنند، بعضی ها گل حمید استیلی به آمریکا را به یاد می آورند و نسل جدید، با هیجان جام جهانی ۲۰۲۶ به استقبال مسابقه نخست ایران برابر نیوزیلند می رود. فوتبال در ایران فقط یک بازی نیست؛ اتفاقی است که می تواند برای ساعتی همه چیز را متوقف ساز. مغازه دار، راننده تاکسی، دانشجو، کارمند و کودک مدرسه ای، همگی درباره ی یک موضوع مشترک حرف می زنند؛ تیم ملی.در جهان امروز، ورزش دیگر محدود به زمین مسابقه نیست. ورزش تبدیل به رسانه شده؛ رسانه ای که احساسات جمعی را شکل می دهد، هویت ملی می سازد و حتی بر سیاست و اقتصاد اثر می گذارد. فوتبال در بین همه رشته ها، بالاتر از هر ورزش دیگری چنین قدرتی پیدا کرده است. جام جهانی، جام ملت های آسیا یا حتی یک مسابقه حساس مقدماتی، فقط رقابت ورزشی نیست؛ قسمتی از حافظه جمعی مردم است.با این حال، سهم ادبیات و هنر ایران از ثبت این لحظه ها چندان پررنگ نبوده است. با وجود ده ها قهرمانی و صدها سوژه ورزشی، هنوز تعداد کتاب هایی که بتوانند حال وهوای واقعی فوتبال و ورزش ایران را روایت کنند، اندک است. خیلی از شب های مهم فوتبال ایران فقط در حافظه مردم باقیمانده اند و کمتر به متن و روایت تبدیل گشته اند.در چنین شرایطی، کتاب «تانگوی یوز و شاهین» نوشته مهدی مافی تلاش می کند فوتبال را نه فقط از زاویه نتایج و آمار، بلکه از دل خیابان ها، سکوها، سفرها و تحولات منطقه روایت کند؛ کتابی که جام ملت های آسیا ۲۰۲۳ را بهانه ای برای خواندن باردیگر خاورمیانه، سیاست، هویت و فوتبال قرار داده است.فوتبال؛ زبانی که همه آنرا می فهمندامروز ورزش به یکی از مهم ترین حوزه های اثرگذاری اجتماعی تبدیل گشته است. نفوذ ورزش تا جایی گسترش یافته که دولت ها، رسانه ها، جریان های اقتصادی و حتی بازیگران سیاسی نیز برای حضور در این فضا تلاش می کنند. دلیل این مساله روشن است؛ ورزش توانایی ایجاد احساس مشترک دارد.کمتر پدیده ای را می توان پیدا کرد که بتواند میلیونها نفر را هم زمان پای یک صفحه نمایش بنشاند و احساسات آنها را در یک مسیر مشترک قرار دهد. فوتبال دقیقاً همین خاصیت را دارد. در زمان مسابقات مهم، مردم از تفاوت های روزمره فاصله می گیرند و برای دقایقی در قالب یک جمع واحد ظاهر می شوند.در ایران نیز بارها چنین تجربه ای تکرار شده است. پیروزی مقابل استرالیا در مقدماتی جام جهانی ۱۹۹۸ هنوز یکی از مهم ترین خاطرات جمعی چند نسل شمرده می شود. مسابقه ای که خیابان ها را تا بامداد بیدار نگه داشت و بسیاری آنرا نقطه ای مهم در تاریخ فوتبال ایران می دانند. چند ماه بعد، پیروزی برابر آمریکا در جام جهانی فرانسه، باردیگر فوتبال را به مساله ای فراتر از ورزش تبدیل کرد.اما فوتبال ایران فقط به این دو مسابقه محدود نمی گردد. قهرمانی های کشتی، افتخارآفرینی والیبال، موفقیتهای فوتسال و مدال های المپیک و پارالمپیک، همگی قسمتی از حافظه ورزشی جامعه هستند؛ حافظه ای که کمتر به ادبیات تبدیل گشته است.جای خالی ادبیات ورزشی در ایراندر خیلی از کشورها، ورزش بخشی مهم از روایت فرهنگی شمرده می شود. روزنامه نگاران، نویسندگان و مستندسازان درباره ی مسابقات، بازیکنان و حتی سکوهای تماشاگران کتاب می نویسند. فوتبال در آمریکای جنوبی، اروپا و حتی شرق آسیا فقط در زمین مسابقه تعریف نمی شود؛ بلکه وارد رمان، سینما و ادبیات شده است.اما در ایران، ادبیات ورزشی هنوز جایگاه گسترده ای پیدا نکرده است. با وجود این که ورزش ایران پر از شخصیت ها و روایتهای قابل توجه است، تعداد کتاب هایی که بتوانند تجربه زیسته ورزش را ثبت کنند، محدود باقیمانده اند.این خلأ زمانی بیشتر دیده می شود که بازار کتاب های ترجمه ورزشی را نگاه نماییم. زندگی نامه فوتبالیست های خارجی، روایت جام های جهانی و داستان باشگاه های اروپایی، مخاطبان فراوانی دارند، اما روایتهای ایرانی کمتر تولید شده اند. در حالیکه هر استان ایران می تواند ده ها سوژه مهم ورزشی داشته باشد، هنوز خیلی از این داستان ها ثبت نشده اند.«تانگوی یوز و شاهین» را می توان تلاشی در جهت پر کردن قسمتی از همین خلأ دانست؛ کتابی که بجای روایت صرف مسابقات، فضای اجتماعی و فرهنگی پیرامون فوتبال را ثبت می کند.سفر به دوحه؛ جایی که فوتبال فقط فوتبال نبودکتاب از سفر نویسنده و گروه مستندسازی به قطر آغاز می شود؛ جایی که جام ملت های آسیا ۲۰۲۳ برگزار می شد. اما خیلی زود مشخص می شود که قرار نیست فقط با یک گزارش فوتبالی رو به رو باشیم.مهدی مافی از همان صفحات ابتدائی، جزئیات سفر را وارد روایت می کند؛ از هتل ها و خیابان های دوحه گرفته تا گفتگو با هواداران کشورهای مختلف. او تلاش می کند فضای واقعی جام ملت ها را به تصویر بکشد؛ فضایی که در آن فوتبال با فرهنگ، سیاست و زندگی روزمره گره خورده است.یکی از خاصیت های مهم کتاب، همین نگاه میدانی است. نویسنده فقط درباره ی مسابقه ها حرف نمی زند، بلکه درباره ی آدم هایی می نویسد که برای فوتبال به قطر آمده اند؛ هوادارانی که کیلومترها سفر کرده اند تا تیم کشورشان را تشویق کنند، خبرنگارانی که میان استادیوم ها در رفت وآمدند و مردمی که هرکدام روایت متفاوتی از مسابقات دارند.در «تانگوی یوز و شاهین»، دوحه فقط میزبان یک تورنمنت فوتبالی نیست؛ شهری است که تضادها و پیچیدگی های خاورمیانه را در خود جمع کرده است.جنگ، سیاست و فوتبال؛ سه ضلع یک روایتجام ملت های آسیا ۲۰۲۳ در شرایطی برگزار شد که منطقه خاورمیانه تحت تأثیر جنگ غزه قرار داشت. همین مساله موجب شد فضای مسابقات، فراتر از یک رویداد فقط ورزشی باشد.نویسنده در قسمت های مختلف کتاب به تأثیر تحولات سیاسی بر فضای مسابقات اشاره می کند. از واکنش مردم کشورهای عربی به جنگ گرفته تا بحث پشتیبانی از فلسطین و بازتاب اخبار غزه در بین هواداران فوتبال.در قسمتی از کتاب آمده است: «حماس تک تکمان را از خواب خوش بیدار کرد. آنها باردیگر به همه نشان دادند مشکل اصلی دست نخورده و حل نشده باقی مانده: اسرائیل.» این جملات نشان داده است که نویسنده قصد ندارد فوتبال را از حقیقت منطقه جدا کند. در «تانگوی یوز و شاهین»، مسابقات جام ملت ها در خلأ اتفاق نمی افتد؛ بلکه قسمتی از فضای سیاسی و اجتماعی خاورمیانه است.اشاره به اختصاص درآمد بلیت فروشی مسابقات به مردم فلسطین، واکنش تماشاگران به تحولات منطقه و حضور کشورهای درگیر بحران در جام ملت ها، قسمتی از همین نگاه است.سکوها؛ جایی که احساس واقعی فوتبال شکل می گیردیکی از جذاب ترین بخش های کتاب، روایت فضای سکوهاست. جایی که فوتبال از آمار و تحلیل فاصله می گیرد و به احساس تبدیل می شود. مهدی مافی تلاش می کند تجربه حضور در استادیوم را با تمام جزئیات ثبت کند؛ از صدای تشویق ها تا شعارهایی که میان تماشاگران ردوبدل می شود. او سکوها را فقط محل تماشای مسابقه نمی بیند، بلکه آنرا قسمتی از روایت اجتماعی فوتبال می داند.در قسمتی از کتاب درباره ی یکی از مسابقات تیم ملی آمده است: «از همان اول مشخص بود که بچه ها فیلم کری خوانی های شب قبل را دیده اند. می شد از ساق های پای شان فهمید؛ از عطشی که برای گلزنی داشتند.»این جنس روایت موجب می شود مخاطب فقط نتیجه مسابقه را نخواند، بلکه حس حضور در استادیوم را تجربه کند. نویسنده تلاش می کند هیجان جمعی را به متن منتقل کند؛ همان چیزی که فوتبال را از سایر سرگرمی ها جدا می کند.«خلیج فارس ایران»؛ وقتی فوتبال به هویت گره می خورددر قسمتی از کتاب، نویسنده به شعارهای هواداران ایرانی در استادیوم اشاره می کند؛ شعارهایی که فقط برای تشویق تیم ملی نیستند، بلکه قسمتی از بیان هویت جمعی به شمار می روند.هواداران ایرانی در واکنش به برخی کری خوانی ها، شعار «خلیج فارس ایران» سر می دهند و فضای استادیوم را تحت تأثیر قرار می دهند. این صحنه ها نشان داده است که فوتبال در خیلی از مواقع، بستری برای بیان احساسات ملی نیز هست. در چنین لحظاتی، مرز میان ورزش و سیاست کمرنگ می شود. سکوها تبدیل به جایی می شوند که مردم نه فقط از تیم فوتبال، بلکه از هویت و تعلق خود دفاع می کنند.یکی از مهم ترین خاصیت های «تانگوی یوز و شاهین»، توجه به جزئیات است. کتاب فقط روی مسابقات تمرکز نمی کند، بلکه همه چیز را وارد روایت می کند؛ از خستگی های سفر گرفته تا گفت وگوهای کوتاه میان هواداران. همین نگاه جزئی نگر سبب شده کتاب حالتی مستندگونه پیدا کند. مخاطب احساس می کند همراه نویسنده در خیابان های دوحه قدم می زند، در صف ورود به ورزشگاه می ایستد و صدای تشویق ها را می شنود.نویسنده حتی از فضای فرهنگی قطر نیز غافل نمی گردد. او تلاش می کند تصویری از جامعه میزبان عرضه دهد؛ کشوری که در سالیان اخیر تلاش نموده با میزبانی رویدادهای بزرگ ورزشی، جایگاه جدیدی در جهان پیدا کند.فوتبال؛ نقطه مشترک آدم های متفاوتیکی از نکاتی که کتاب بارها به آن اشاره می کند، توانایی فوتبال در کنار هم قرار دادن آدم های متفاوت می باشد. در جام ملت های آسیا، هوادارانی از کشورهای مختلف کنار یکدیگر مسابقه می بینند، گفت و گو می کنند و درباره ی تیم هایشان بحث می کنند.در چنین فضایی، فوتبال تبدیل به زبانی مشترک می شود؛ زبانی که حتی بدون دانستن زبان رسمی یکدیگر هم قابل فهم است. شادی پس از گل، اضطراب پنالتی یا ناراحتی از شکست، احساساتی هستند که مرز جغرافیایی نمی شناسند.همین خاصیت است که فوتبال را به پدیده ای اجتماعی تبدیل کرده؛ پدیده ای که می تواند میان آدم های متفاوت، ارتباط بوجود آورد. این کتاب فقط برای علاقمندان فوتبال جذاب نیست. آنهایی که به سفرنامه، روایتهای میدانی یا مسایل اجتماعی و فرهنگی علاقه دارند نیز می توانند با آن ارتباط برقرار کنند.مهدی مافی در این کتاب تلاش نموده از زاویه ای متفاوت به فوتبال نگاه کند. او فوتبال را فقط مسابقه ای ۹۰ دقیقه ای نمی بیند، بلکه آنرا قسمتی از زندگی مردم منطقه می داند.کتاب همینطور به مخاطب یادآوری می کند که رویدادهای ورزشی، جدا از فضای سیاسی و اجتماعی رخ نمی دهند. جنگ، رسانه، هویت و فرهنگ، همگی بر فوتبال اثر می گذارند و فوتبال نیز به نوبه خود بر جامعه تأثیر می گذارد.امشب که ایران اولین بازی خود در جام جهانی ۲۰۲۶ را مقابل نیوزیلند برگزار می نماید، باردیگر همان حس قدیمی در بین مردم جریان پیدا کرده است؛ حسی که سال هاست فوتبال در ایران بوجود می آورد.شاید نتیجه مسابقه هرچه باشد، مهم ترین اتفاق همان لحظه هایی باشد که مردم را کنار هم می نشاند. همان دقایقی که خیابان ها خلوت می شوند، بحث ها فوتبالی می شود و میلیونها نفر یک تصویر مشترک را دنبال می کنند.در قسمتی از کتاب می خوانیم: از همان اول مشخص بود که بچه ها فیلم کری خوانی های شب قبل را دیده اند. می شد از ساق های پای شان فهمید؛ از عطشی که برای گلزنی داشتند، از حمله های پشت همی که طراحی می کردند... این شادابی به سکوها هم منتقل می شد. به جز شعارهای همیشگی، مردم که می خواستند انتقام «ایرانی اِسْمَعْ» را بگیرند فریاد می زدند: «خلیج فارس ایران!» و پنج دست کف می زدند. دقیقه ۲۶ سردار آزمون با پاسی شیک مهدی طارمی و خالد عیسی را تک به تک کرد و گل اول به ثمر رسید.کتاب«تانگوی یوز و شاهین» نوشته مهدی مافی در 288صفحه و از طرف انتشارات سوره مهر انتشار یافته است. بطور خلاصه، با این وجود، سهم ادبیات و هنر ایران از ثبت این لحظه ها چندان پررنگ نبوده است. اما خیلی زود مشخص می شود که قرار نیست فقط با یک گزارش فوتبالی روبه رو باشیم. در چنین فضایی، فوتبال تبدیل به زبانی مشترک می شود؛ زبانی که حتی بدون دانستن زبان رسمی یکدیگر هم قابل فهم است. منبع: كادو دونی 1405/03/26 10:09:36 5.0 / 5 4 تگهای خبر: آزمون , ادبیات , انتشار , بازار این مطلب کادودونی را می پسندید؟ (1) (0) تازه ترین مطالب مرتبط طنزپردازی که با شعر به جنگ استبداد رفت رما، جایی که گلوله ها تبدیل به روایت شدند پرچم ایران را از مناسبت ها به متن زندگی آوردیم تکذیب خبر احضار چند سینماگر به دادسرا نظرات بینندگان در مورد این مطلب نظر شما در مورد این مطلب نام: ایمیل: نظر: سوال: = ۲ بعلاوه ۵